Dawna granica w Przywsiu (1920–1939)

Przywsie, do 1945 r. Grenzvorwerk („folwark graniczny”), leży zaledwie ok. 0,5 km od historycznej granicy Śląska i Wielkopolski. W latach 1920–1939 przebiegała tu granica państwowa między Polską a Niemcami – wieś była niemiecką miejscowością graniczną, a po drugiej stronie zaczynał się polski powiat rawicki. Wiosną 1920 r. utworzono tu drogowe przejście graniczne, a we wsi działał urząd celny.

Do dziś zachowały się dwa masywne, stalowe przyczółki niemieckiego szlabanu granicznego oraz budynek dawnego posterunku kontroli granicznej, dobrze widoczny z drogi krajowej nr 5. Na styku z Dębnem Polskim stoi stary kamienny słup graniczny; według gminy Żmigród w 2019 r. odsłonięto tu też kamień z napisem odnoszącym się do traktatu wersalskiego z 1919 r. Dawna linia granicy wyznacza dziś granicę województw dolnośląskiego i wielkopolskiego.

To nietypowa lekcja historii na świeżym powietrzu – wystarczy krótki postój. Ślady stoją przy drogach publicznych i są dostępne bezpłatnie o każdej porze; część obiektów znajduje się przy prywatnych posesjach, więc oglądaj je z drogi.